مقالات حسابداری و حسابرسی

واگذاری چک

واگذاری چک

یکی از مزایای چک به عنوان سند تجاری، امکان واگذاری آن به دیگران است که این واگذاری هم قبل از سر رسید تاریخ چک و هم پس از آن و حتی بعد از عدم پرداخت چک، توسط بانک قابل تحقق است.

ظهرنویسی چک به معنای پشت نویسی است و این ظهر نویسی با اهداف مختلفی صورت می‌گیرد که می توان به منظور انتقال، وکالت و یا ضمانت اشاره کرد.

پشت نویسی چک:

نوشتن عباراتی در پشت چک را پشت نویسی می گویند که نشانگر انتقال حق و اثبات آن می باشد که به دو صورت زیر انجام می شود:

انتقال چک:

صاحب چک، زمانی که پشت چک را امضا می کند یعنی آن را به دیگری انتقال داده است، زمانی که وجه چک پرداخت نشود، می توان در بانک پرداخت کننده وجه، درخواست صدور گواهی عدم پرداخت نمود.

ضمانت از صادر کننده چک:

یک شخص ثالث، تحت عنوان ضامن می تواند پشت چک را امضا کند که با انجام این عمل یا از صادر کننده چک حمایت می کند و یا ضامن پشت نویسی قبلی می شود.

هرکدام از این موارد با دیگری تفاوت داشته و شرایط خاص خود را دارد.

چک پرداخت نشدنی یا همان چک بلا محل، از نظر حقوقی و کیفری قابل تعقیب قضایی است، اما اگر چکی به دیگران واگذار شود، ممکن است برخی حقوق دارنده چک نیز به تبع واگذاری، تغییر کند.

شرایط انتقال چک:

  • دو امضا در ظهر چک لازم است
  • امضا کفایت می کند، نام لازم نیست
  • انتقال چک بدون ظهرنویسی ممنوع

با توجه به ماده ۳۱۲  قانون تجارت، چک ممکن است در وجه حامل، شخص معین یا به حواله کرد، صادر شود.

خدمات مالی

نحوه انتقال چک:

انتقال چک صورت های متفاوتی دارد که در زیر به آنها اشاره می شود.

انتقال چک در وجه حامل:

برای انتقال چکی که در وجه حامل صادر شده است دست به دست شدن چک یا قبض و اقباض، کافی است و هیچ تشریفات خاصی لازم نیست.

انتقال چک در وجه شخص معین، بدون خط زدن عبارت حواله کرد:

در این نوع چک، انتقال چک، با قبض و اقباض به ایراد عملی و قانونی برخورد می کند. در رویه جاری بانک ها پرداخت چکی که در وجه شخص معین، صادر شده پس از امضای آن شخص، در ظهر چک، انجام می شود.

انتقال چک در وجه شخص معین، با خط زدن عبارت حواله کرد:

رویه بانکی کشور و نظرات اداره حقوقی بانک ها موید آن است که خط زدن عبارت حواله کرد در روی چک، مانع واگذاری آن از طریق ظهرنویسی نیست.

مسئولیت های پشت نویسی چک:

اگر شخص ثالثی چک را پشت نویسی کند و وجه چک پرداخت نشود، دارنده چک در صورتی می تواند به او مراجعه کند و خواستار طلب خود باشد که گواهی عدم پرداخت تا پانزده روز از موعد سر رسید چک صادر شده باشد.

در صورتی که چک از جهت ضمانت پشت نویسی شود و چک برگشت بخورد و در بانک، گواهی عدم پرداخت گرفته شود ضامن مسئول پرداخت طلب است و دارنده چک هر زمان که بخواهد می تواند به ضامن مراجعه کرده و خواستار طلب خود باشد.

موسسه مشاوران مطالعه مقاله تنزیل چک و سفته را به شما عزیزان پیشنهاد می کند.

جنبه کیفری واگذاری چک برگشتی

جنبه کیفری واگذاری چک برگشتی

اقدامات لازم پس از اخذ گواهی عدم پرداخت:

  • دریافت گواهی عدم پرداخت
  • تنظیم شکوائیه نسبت به چک
  • تحویل چک و شکوائیه به دادگاه مربوطه
  • انتقال نتیجه به نیروی انتظامی محل سکونت
  • ارسال اخطاریه با مهلت معین شده 3 روز
  • ارائه گزارش به مراجع مربوطه از طرف نیروی انتظامی

جنبه کیفری واگذاری چک برگشتی:

اگر چه چک، یک سند تجاری برای پرداخت فوری محسوب می شود، اما به مرور زمان این سند، به یکی از اسناد تجاری مدت دار تبدیل شده است.

بر اساس ماده 310 قانون تجارت، چک نوشته ای است که به موجب آن، صادر کننده وجوهی را که در نزد محال علیه دارد کلا یا بعضا مسترد یا به دیگری واگذار می کند و در چک باید محل و تاریخ صدور قید شده و به امضای صادرکننده برسد.

علاوه بر این، باید تفسیر به نفع متهم کرد و قانون هم تصریح دارد و در کنار آن، در صورتی که انتقال قهری باشد حق شکایت دارد در غیر این صورت این اتفاق نمی افتد.

همچنین در قانون صدور چک، ماده 13 بیان می کند که پس از برگشت چک، اگر واگذاری صورت گیرد، جنبه کیفری خود را از دست می دهد و قابل پیگیری نیست.

خدمات حسابداری

مفهوم خط زدن حواله کرد:

طبق قانون چک ممکن است در وجه حامل یا شخص معین یا به حواله کرد باشد یا با امضای پشت یا ظهر آن به دیگری منتقل شود اما هنگامی که صادر کننده چک با خط کشیدن عبارت “به حواله کرد” در متن آن پشت نویسی را از کسی که چک در وجه وی صادر شده، سلب می کند و دریافت کننده نیز با پذیرش چک موافقت خود را اعلام می کند.

در نتیجه به نظر می رسد که شخصیت و خود دارنده چک برای صادر کننده مهم بوده و از این راه، نا خواسته وجه چک مزبور توسط شخص دیگری وصول و یا دریافت می شود.

اگر این مطلب برای شما رضایت بخش بوده است، مطالعه مقاله راس گیری چک را به شما پیشنهاد می کنیم.

برای انجام کلیه خدمات حسابداری شرکت ها با شماره 09120202822 تماس بگیرید.

مقاله های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *