مقالات حسابداری و حسابرسی

اختیار معامله

اختیار معامله

بورس اختیار معامله شیکاگو (CBOE)، به عنوان اولین بورس اختیار معامله در سال ۱۹۷۳ تاسیس شد. در اولین روز معاملات (۲۶ آوریل ۱۹۷۳)، تنها تعداد ۹۱۱ قرارداد بر روی ۱۶ سهم مبادله شد.

پس از آن، چندین بورس سهام و تقریبا تمامی بورس­ های قرارداد های آتی (Futures) به استفاده از ابزار اختیار معامله اقدام کردند.

بورس شیکاگو در تمامی این سال ها رتبه اول را در حجم مبادلات به خود اختصاص داده است و با استقبال بی نظیر بازیگران بازار در سال ۲۰۰۶ با مبادله بیش از ۶۷۰ میلیون قرارداد اختیار معامله به ارزش ۱۵ تریلیون دلار و با رشد ۴۴ درصد نسبت به سال قبل به بالا ترین رکورد تاریخ خود رسیده است.

در ابتدا در کارایی و میزان استقبال از این اوراق تردید وجود داشت، اما با بالا رفتن تقاضای سرمایه گذاری با استفاده از اوراق اختیار معامله، حجم معاملات این اوراق در دهه ۱۹۸۰، از حجم معاملات خود سهام پیشی گرفت که این واقعیت میزان پاسخ گویی اختیار معامله نه تنها بر روی سهام بلکه بر روی کالا ها و ارز ها و بیش از ۹۰ شاخص مختلف ازجمله NASDAQ  و S&P500 بازار تعریف شده است.

حسابرسی مالیاتی

اختیار معامله:

اختیار معامله (Option) قراردادی دو طرفه بین خریدار و فروشنده است که بر اساس آن خریدار قرارداد، حق (نه الزام و تعهد) دارد که مقدار معینی از دارایی مندرج در قرارداد را با قیمت معین و در زمانی مشخص بخرد یا بفروشد.

بر اساس این قرارداد، دو طرف توافق می کنند که در آینده معامله ای انجام دهند. در این معامله خریدار “اختیار معامله”، در ازای پرداخت مبلغ معینی، حق خرید یا فروش دارایی مندرج در قرارداد را در زمانی مشخص با قیمتی که هنگام بستن قرارداد تعیین شده است، به دست می آورد.

انواع اختیار معامله از نظر نوع قرارداد:

این اوراق از نظر نوع قرارداد به دو نوع کلی زیر تعریف شده اند:

  • اختیار خرید (Call)
  • اختیار فروش (Put)

انواع اختیار معامله از نظر نحوه اعمال:

از نظر نحوه اعمال نیز بر دو نوع کلی زیر تقسیم می شوند.

  • آمریکایی: در هر زمان تا زمان سررسید قابل اجراست.
  • اروپایی: فقط در تاریخ انقضا قابل اجراست.

اختیار خرید (Call Option):

قرارداد های اختیار خرید یا آپشن های خرید این حق را به خریدار می دهد که سهام مربوطه را خریداری نماید. این آپشن ها در قیمت های اعمال متفاوت، منوط به قیمت سهام مربوطه موجود می باشند.

تاریخ انقضا می تواند از یک ماه تا بیش از یک سال (Leaps option) تغییر کند. با توجه به بازار، ممکن است یک آپشن خرید، خریداری یا فروخته شود.

اگر آپشن خرید، خریداری شود، خریدار این حق را دارد که سهام مربوطه را به قیمت اعمال تا تاریخ انقضا خریداری نماید.

مبلغ آپشن حداکثر ریسکی است که یک خریدار اختیار خرید، متحمل می شود. زمانی که قیمت سهام مربوطه به یک آپشن  خرید، بالاتر از قیمت اعمال می رسد، این آپشن سود ایجاد می کند و در این زمان می توان  اختیار خرید را اجرا کرد یا آن را با فروش یک خرید با قیمت اعمال و تاریخ انقضای مشابه جبران کرد.

با اجرا کردن یک اختیار خرید می توان ۱۰۰ سهم به ازای هر آپشن از سهام مربوطه با قیمت سهام مربوطه به قیمت بازار (بالاتر)، سودی برابر با اختلاف میان دو قیمت به دست آورد.

اگر آپشن خرید فروخته شود، فروشنده حق خریداری سهام مربوطه را با قیمت اعمال به دارنده آپشن واگذار می کند.

با فروش آپشن خرید، مبلغ آپشن به عنوان سود محدود به حساب معاملاتی واریز می شود. این سود در صورتی که آپشن بدون ارزش منقضی شود در حساب حفظ خواهد شد.

لذا جهت سودآور بودن فروش آپشن خرید، بایستی که قیمت سهام مربوطه پایین تر از قیمت اعمال باقی بماند. اگر قیمت سهام مربوطه از قیمت اعمال آپشن بالاتر رود، دارنده آپشن می تواند که آن را اجرا نماید.

در این صورت دارنده آپشن حق خریداری ۱۰۰ سهم به ازای هر آپشن از سهام مربوطه را به قیمت اعمال آپشن داراست.

این بدان معنی است که فروشنده بایستی سهام مربوطه را به قیمت کنونی بازار خریداری نموده و با قیمت پایین تری اعمال آپشن به دارنده آپشن بفروشد، بنابراین اختلاف قیمت اعمال و قیمت بازار سهام ضرر شناسایی می شود.

لذا حداکثر ریسک در این مورد، نا محدود است و به این دلیل که فروش آپشن خرید به صورت محافظت نشده با ریسک بسیار بالایی دارد.

موسسه مشاوران مطالعه مقاله صکوک را به شما عزیزان پیشنهاد می کند.

اختیار فروش

اختیار فروش

اختیار فروش (Put Option):

اختیار فروش یا آپشن های Put این حق را به خریدار می دهند که سهم مربوطه را با قیمت اعمال و تا سومین جمعه از ماه انقضا به فروش برساند.

همانند آپشن­ های Call، آپشن Put در قیمت های اعمال متفاوت بسته به قیمت سهام مربوطه و با تاریخ های انقضای مختلف در بازار موجود می باشند.

نکته: تاریخ انقضا می تواند از یک ماه تا بیش از یک سال تغییر کند.

اگر آپشن Put خریداری شود خریدار این حق را داراست که سهام مربوطه ر با قیمت اعمال تا تاریخ انقضا به فروش برساند.

مبلغ پرداختی برای هر آپشن حداکثر ریسکی است که یک آپشن Put متحمل می شود. حداکثر سود محدود به زمانی است که قیمت سهام به صفر می رسد. با سقوط قیمت سهام، آپشن Put از دو طریق می تواند سود آوری داشته باشد.

روش اول این که، با اجرا کردن یک آپشن فروش، می توان ۱۰۰ سهم به ازای هر آپشن به فروش رسانید. سهام با قیمت بالا تر بازار فروخته شده و سپس جهت خارج شدن از معامله، سهام با قیمت پایین‌تر خریداری می شود.

دومین روش، جبران کردن آپشن است. با افت قیمت سهام، مبلغ آپشن افزایش خواهد یافت و با دریافت سود می تواند فروش رود، ارزش آپشن فروش کاهش خواهد یافت؛ بنابراین می توان با تحمل ضرر آن را به فروش رساند و یا اجازه داد که آپشن بدون ارزش منقضی شود.

با فروش آپشن فروشنده آپشن فروش، حق فروش سهام مربوطه را به قیمت اعمال به دارنده آپشن واگذار می کند.

در بیشتر موارد، پیش بینی می شود که فروش آپشن Put فروخته شده بدون ارزش منقضی خواهد شد و می توان صرف ریسک را حفظ نمود.

مبلغ دریافتی برای هر آپشن حداکثر میزان سودی است که با فروش آپشن Put، می توان به دست آورد. با افت قیمت سهام مربوطه، دارنده آپشن Put خواهد توانست که آپشن را اجرا نماید، بنابراین فروشنده آپشن متعهد خواهد بود که ۱۰۰ سهم از سهام مربوطه را به ازای هر آپشن به قیمت اعمال از دارنده آپشن خریداری نماید.

میزان ضرری که فروشنده آپشن متحمل خواهد شد بستگی به میزان افت قیمت سهام دارد.

نحوه استفاده از آپشن:

آپشن ها می توانند به طرق مختلفی برای کسب سود در بازار های صعودی و نزولی مورد استفاده قرار گیرند. اصلی ترین استراتژی، استفاده از آپشن های Put و Call به عنوان سرمایه کوچک و کسب سود بر اساس حرکت بازار است.

همچنین آپشن ها می توانند به عنوان بیمه به صورت مختلف در سناریو های معاملاتی مورد استفاده واقع شوند. قابلیت چندگانه فوق العاده آپشن، تاثیر بسیار بزرگی در بازار نسبت به سرمایه گذاری های قدیمی داشته است.

آپشن ها می توانند جهت حفاظت از سقوط قیمت بازار یک سهام خریداری شده و یا افزایش قیمت بازار یک سهام فروخته شده مورد استفاده قرار گیرند.

آپشن این توانایی را ایجاد می کند که یک سهام با قیمت پایین تر خریداری شود، با قیمت بالاتر فروخته شود و یا درآمد بیشتری در مقابل خرید یا فروش سهام مربوط ایجاد نماید.

حسابرسی شرکت ها

قیمت­ گذاری اختیار معامله اوراق بهادار:

سه مدل برای محاسبه ارزش اختیار معامله اوراق بهادار وجود دارد. این سه مدل شامل موارد زیر می باشند که هر کدام از آنها دارای مفروضات جداگانه ای هستند.

  • مدل توزیع احتمال یکنواخت قیمت سهم
  • مدل توزیع دو جمله ای قیمت سهم
  • مدل توزیع نرمال لگاریتمی (مدل بلک شولز)

مدل توزیع احتمال یکنواخت قیمت سهام:

در این مدل ما دو فرض را می پذیریم. فرض اول آن است که سرمایه گذاران نسبت به ریسک بی تفاوت می باشند.

فرض دوم این است که احتمال مساوی برای قیمت سهم بین دو حد در تاریخ انقضا وجود دارد. این روش ساده ترین روش محاسبه ارزش اختیار معامله اوراق بهادار می باشد.

اگر فرض شود که سودی در طی سال پرداخت نمی شود و این اختیار بعد از یک سال منقضی می گردد در آن صورت توزیع احتمال برای قیمت سهم در پایان سال با وجود مفروضات بالا به شکل مستطیل خواهد بود و برای قیمت سهم بین حد بالا و پایین دارای احتمال مساوی می باشد.

تحت فرض بی تفاوتی سرمایه گذاران نسبت به ریسک، ارزش بازار سهم در ابتدای سال مساوی ارزش تنزیل یافته سهم در پایان سال بر مبنای نرخ بازده بدون ریسک می باشد.

از آنجایی که فرض می شود که توزیع احتمال قیمت سهم یکنواخت است پس ارزش سهم را به صورت زیر محاسبه می گردد.

مدل توزیع احتمال یکنواخت قیمت سهام

مدل توزیع احتمال یکنواخت قیمت سهام

فروض مدل Black-Scholes:

  • این آپشن از نوع اروپایی است و تنها در زمان انقضای آن قابل اجرا است. در مدت دوره زمانی این آپشن هیچ سود سهامی پرداخت نمی شود.
  • بازار ها کارآمد هستند
  • هزینه معامله ای در هنگام خرید آپشن وجود ندارد
  • نرخ ریسک پذیری و نوسان دارایی پایه شناخته شده و ثابت است
  • بازده دارایی های پایه به صورت نرمال توزیع می شود

حسابداری شرکت ها

فواید اختیار معامله:

یکی از فواید مهم اختیار معامله، تطبیق پذیری و توانایی آن برای ارتباط برقرار کردن با دارایی های سنتی‌ مانند سهام شخصی است.

این ویژگی به شما امکان می دهد که موقعیت خود را طبق شرایطی که ممکن است در بازار اتفاق بیفتد، تطبیق دهید یا تنظیم کنید.

اختیار معامله ها، اوراق بهادار خیلی پیچیده ای هستند و اگر درست از آنها استفاده نکنیم ممکن است ریسک بالایی داشته باشند.

به همین دلیل است که وقتی اختیار معامله را خرید و فروش می کنیم، معمولا با جمله ای مثل این مواجه می شویم:

“اختیارات شامل ریسک ها هم می شوند و برای هرکسی مناسب نیستند. اگر توان ریسک بالا دارید، سرمایه گذاری کنید.”

نکته: اختیار معامله به گروه بزرگ تری از اوراق بهادار به نام اوراق بهادار مشتقه تعلق دارد.

اگر این مطلب برای شما رضایت بخش بوده است، مطالعه مقاله حسابداری تعهدی را به شما پیشنهاد می کنیم.

برای انجام کلیه خدمات حسابداری شرکت ها با شماره 09120202822 تماس بگیرید.

مقاله های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *